Sosial

Sahil Babayevin “qurbanı”: İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi fəaliyyətini dayandıra bilər

Büdcə Kəskin Azaldılır: Yeni Maliyyə Naziri və İslahatlar

Maliyyə naziri postuna Sahil Babayevin təyin edilməsindən sonra, ayrı-ayrı dövlət qurumlarının uzun illər büdcədən aldıqları vəsaitlərdə ciddi ixtisarlar başlayıb. Bu addım ölkədə neft gəlirlərinin bol olduğu dövrlərdə şişirdilmiş ştat vahidlərinin ləğv edilməsi ilə müşayiət olunur. Beləliklə, bir sıra dövlət qurumlarında və onların tabeçiliyində olan strukturlarda səmərəsiz xərclərə son qoyulur.

Bu, Sahil Babayevin ölkə başçısı qarşısında üzərinə götürdüyü əsas vəzifələrdən biri kimi qeyd edilir. Hətta bəzi qurumların bağlanmaq təhlükəsi ilə üzləşdiyi bildirilir.

İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi Riskin Altında

Bağlanmaq riski ilə üzləşən qurumlardan biri də İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzidir (İİTKM). Vüsal Qasımlının rəhbərlik etdiyi və onlarla əməkdaşı olan bu Mərkəzin gələn il fəaliyyətini dayandıra biləcəyi iddia olunur. Mərkəzin Maliyyə Nazirliyi tərəfindən maliyyələşdirməkdən imtina edilməsi ehtimalı yüksəkdir.

Mənbələr, Mərkəzin fəaliyyətinin hökuməti qane etmədiyi barədə iddiaların mövcudluğunu qeyd edirlər. Lakin bu iddiaları təsdiqləyən hər hansı faktlar ictimaiyyətə təqdim edilməyib.

Mərkəzin Yaradılması, Fəaliyyəti və Gözləntilər

İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi Prezidentin 20 aprel 2016-cı il tarixli fərmanı ilə yaradılmışdı. Qurumun əsas məqsədi ölkədə aparılan iqtisadi islahatların əhatə dairəsini genişləndirmək və bu sahədə işlərin səmərəli əlaqələndirilməsini təmin etmək idi.

İİTKM-in profilinə ölkənin dayanıqlı iqtisadi inkişafının təmin edilməsi istiqamətində makro və mikroiqtisadi səviyyədə təhlil və tədqiqatlar aparmaq, analitik məlumatlar əsasında iqtisadi islahatların həyata keçirilməsi üçün təkliflər, habelə orta və uzun müddətli dövr üçün proqnozlar hazırlayaraq dövlət orqanlarını həmin proqnozlarla təmin etmək daxildir. Bundan əlavə, qurum iqtisadiyyatın müxtəlif sahələrində ölkənin nailiyyətlərinin təbliğini təşkil etməlidir.

Mərkəzin Müşahidə Şurasına Baş nazir Əli Əsədov sədrlik edir. Şuranın üzvləri arasında Prezidentin, Birinci Vitse-prezidentin köməkçiləri, maliyyə və iqtisadiyyat sektoru üzrə nazirlər, habelə Mərkəzi Bankın sədri və Dövlət Neft Fondunun icraçı direktoru yer alır.

Fəaliyyətin Qiymətləndirilməsi və İqtisadi Mənzərə

Məlumatlara görə, İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi yarandığı gündən bəri hər il dövlət büdcəsindən milyonlarla manat vəsait alıb. Baxmayaraq ki, qurumun bütün layihələri kifayət qədər maliyyə dəstəyi görmüşdü, ötən doqquz il ərzində fəaliyyəti qənaətbəxş sayılmayıb. Ölkə iqtisadiyyatında davam edən durğunluq və tənəzzül bu qiymətləndirmənin əsasını təşkil edir.

Proqnozlara əsasən, 2025-ci ildə Azərbaycanda Ümumi Daxili Məhsulda (ÜDM) artım cəmi 1.3 faiz təşkil edəcək ki, bu da Cənubi Qafqaz ölkələri arasında ən aşağı səviyyədir. Həmçinin, gələn ilin dövlət büdcəsi cari ilin büdcəsi ilə müqayisədə demək olar ki, artmayıb. Müstəqil ekspertlər bunu hökumətin iqtisadi sektorunun qeyri-effektiv fəaliyyətinin nəticəsi kimi qiymətləndirirlər. Məhz bu səbəbdən Sahil Babayevin rəhbərliyi ilə Maliyyə Nazirliyi büdcə xərclərinə yenidən baxır.

Xəbər Xətti

Related Articles

12 Comments

  1. Bu yazının qeyd etdiyi kimi, Sahil Babayevin maliyyə naziri təyin edilməsindən sonra İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin fəaliyyətini dayandırması, həqiqətən də, islahat prosesi üçün diqqətəlayiq bir məqam oldu. Büdcə ixtisarları və “şişirdilmiş ştat vahidləri”nin ləğvi kimi addımlar bəzən zəruri olsa da, iqtisadi islahatların təhlili və onların cəmiyyətə kommunikasiyası kimi həyati əhəmiyyətli bir funksiyanı yerinə yetirən qurumun hədəfə alınması ciddi suallar doğururdu.

    Məlumat mübadiləsi və şəffaflığın iqtisadi inkişaf üçün təməl olduğu bir dövrdə, bu cür bir mərkəzin fəaliyyətinə son verilməsi, ölkənin analitik potensialına və islahatların obyektiv qiymətləndirilməsinə necə təsir etdi, bu barədə düşünməyə dəyər. Səmərəsiz xərclərin azaldılması vacibdir, lakin kritik informasiya təhlilinin və yayımının əhəmiyyəti gözardı edilməməlidir. Ümid edirəm ki, bu addım iqtisadi islahatların səmərəliliyinə mənfi təsir göstərmədi və oxşar funksiyalar başqa platformalarda adekvat şəkildə davam etdirildi.

  2. Məqalə Sahil Babayevin maliyyə naziri təyin olunmasından sonra dövlət qurumlarında başlayan ciddi büdcə ixtisarlarını və ştat vahidlərinin ləğvini işıqlandırırdı. İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin də bu islahatların “qurbanı” ola biləcəyi ehtimalı o zamanlar çox müzakirə olunurdu.

    Artıq bir neçə ay keçib. Bu cür mərkəzlərin fəaliyyətində baş verən dəyişikliklər, xüsusilə də iqtisadi islahatların təhlili və ictimaiyyətə çatdırılması kimi mühüm funksiyaların sonrakı taleyi ilə bağlı hansı addımlar atıldı? Bəs, büdcə səmərəliliyi naminə aparılan bu ixtisarlar ölkənin analitik potensialına uzunmüddətli dövrdə necə təsir edir? Təkcə xərclərə fokuslanmaqla, vacib funksiyaların icrası risk altında qalmır ki?

  3. Sahil Babayevin maliyyə naziri təyin edilməsindən sonra başlanan bu büdcə ixtisarlarının və ştat vahidlərinin ləğvinin İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinə necə təsir etdiyi həqiqətən maraqlıdır. Məqalədə mərkəzin fəaliyyətini dayandırma ehtimalından bəhs edilirdi. Bu günə qədər həqiqətən də fəaliyyətini dayandırıbmı, yoxsa yenidən qurulma prosesi gedir? Ümumiyyətlə, bu addımların ölkə iqtisadiyyatına gətirdiyi gözlənilən səmərəlilik hansı səviyyədədir və qeyd olunan səmərəsiz xərclərin aradan qaldırılması hansı formada özünü göstərir?

  4. Məqalə Sahil Babayevin maliyyə naziri təyin edilməsindən sonra dövlət qurumlarında başlanan büdcə ixtisarlarını və ştat vahidlərinin optimallaşdırılmasını işıqlandırır. İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin fəaliyyətinin dayandırılması ilə bağlı ehtimallar da bu geniş islahatların bir hissəsi kimi ortaya çıxmışdı. Ümumilikdə, bu cür addımlar ölkənin maliyyə resurslarının daha səmərəli idarə olunması hədəfinə xidmət edir.

  5. Sahil Babayevin gəlişi ilə bəzi qurumlar üçün sahil görünmədi, əksinə, büdcə “dalğaları” onları birbaşa dərinliklərə sürükləyib! “İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi” də deyəsən, bu dalğalara tab gətirə bilməyib, özü “kommunikasiya” üçün bir az susmaq məcburiyyətində qalıb. Uzun illər “bolluq buynuzu”ndan faydalananlar üçün bu, həqiqətən də təəccüblü maliyyə “detoksu” olub!

  6. Sahil Babayevin maliyyə naziri təyinatından sonra dövlət qurumlarında həyata keçirilən büdcə ixtisarları haqqında bu məqalə vacib məqamlara toxunur. İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin bu islahatlardan necə təsirləndiyini və fəaliyyətində yaranan dəyişiklikləri qeyd etmək, ümumi fiskal siyasət kontekstində maraqlıdır. Aydındır ki, səmərəsiz xərclərin azaldılmasına yönələn bu addımlar dövlət strukturlarının optimallaşdırılması prosesinin bir hissəsidir.

  7. Sahil Babayevin maliyyə naziri postuna gəlişi ilə başlayan büdcə kəsimlərinin zəruriliyini anlamaq olar. Lakin İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzi kimi bir qurumun fəaliyyətini dayandırması, başlığın da vurğuladığı kimi, əslində bu islahatların mahiyyəti ilə bağlı narahatlıq yaradır. İqtisadi islahatlardan bəhs edərkən, məhz bu islahatları təhlil edən və kommunikasiya edən bir mərkəzin “qurban” seçilməsi, bəzən islahatların öz məqsədinə nə dərəcədə xidmət etdiyini düşündürür. Səmərəsiz xərclərin azaldılması vacibdir, lakin ümid edək ki, bu addım ölkənin analitik potensialına uzunmüddətli mənfi təsir göstərməyəcək.

  8. Məqalədə İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin fəaliyyətini dayandırmaq ehtimalından və Sahil Babayevin addımlarının “qurban” yaratmasından bəhs olunsa da, bu yanaşma ilə tam razılaşmaq çətindir. Əgər dövlət qurumlarında illər boyu şişirdilmiş ştatlar və səmərəsiz xərclər mövcud idisə, belə kəsintilərin aparılması maliyyə naziri postuna təyin edilmiş cənab Babayevin qurban yaratması deyil, əksinə, dövlət büdcəsinin daha sağlam və şəffaf idarə olunması istiqamətində zəruri bir addım hesab edilməlidir. İslahatların məqsədi məhz səmərəsizliyi aradan qaldırmaqdır və bu kontekstdə atılan addımlar adekvat qiymətləndirilməlidir.

  9. Məqalənin İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzini ‘qurban’ kimi təqdim etməsi ilə tam razı deyiləm. Büdcədə aparılmış kəskin ixtisarlar və islahatlar, Sahil Babayevin rəhbərliyi ilə dövlət xərclərinin səmərəliliyinin artırılmasına yönəlib. Bu addımlar neft gəlirlərinin azaldığı bir dövrdə şişirdilmiş ştat vahidlərinin və səmərəsiz xərclərin aradan qaldırılması üçün vacib idi. Hər hansı bir qurumun fəaliyyətinə ayrılan büdcənin yenidən nəzərdən keçirilməsi təbii bir prosesdir və bunu yalnız bir ‘qurban’ hekayəsi kimi görmək düzgün olmazdı. Əksinə, bu, dövlət maliyyəsinin sağlamlaşdırılması istiqamətində atılan zəruri addımdır.

  10. Məqalənin başlığını və təqdim olunan fikirləri oxuyarkən, İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin potensial fəaliyyətini dayandırması məsələsinə fərqli prizmadan yanaşmaq lazım gəlir. “Qurban” ifadəsinin bu kontekstdə bir qədər qərəzli səsləndiyini düşünürəm.

    Cənab Babayevin maliyyə naziri təyinatından sonra başladığı büdcə optimallaşdırılması və “şişirdilmiş ştat vahidləri” ilə mübarizə siyasəti, ölkənin ümumi iqtisadi sağlamlığı üçün vacib addımlar kimi qiymətləndirilməlidir. Əgər bir qurumun büdcəsi azaldılırsa və ya fəaliyyəti dayandırılma riski ilə üzləşirsə, bunun əsasında adətən səmərəlilik və xərclərə nəzarət prinsipləri dayanır. Hər hansı bir dövlət qurumu öz fəaliyyətinin effektivliyini və dövlət büdcəsi üçün dəyərini sübut etməlidir. Bəlkə də bu addımlar, sadəcə, uzun illər formalaşmış səmərəsiz xərcləmə vərdişlərinə qarşı zəruri bir reaksiyadır. Məsələyə sırf bir “qurban” olaraq yanaşmaq, islahatların əsas məqsədini və dövlət idarəçiliyindəki maliyyə intizamının vacibliyini gözardı etmək olar.

Yaşar Vəliyev Məmmədov üçün bir cavab yazın Cavabı ləğv et

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir

Back to top button