Bakı Metrosunda İkinci Terror Aktının 31 İldönümü
Bu gün 1994-cü il iyulun 3-də Bakı metrosunda törədilən ikinci terror aktından düz 31 il ötür. Həmin faciəli hadisə Azərbaycan tarixində qanlı iz buraxmış və paytaxtın əhalisi arasında dərin təəssüf hissi yaratmışdır. Bu dəhşətli Bakı metrosu terror aktı şəhər həyatının ritmini pozsa da, xalqın birliyini sarsıtmamışdır.
Qanlı Hadisənin Təfərrüatları
Faciə 1994-cü il iyulun 3-də axşam saat 20:30 radələrində baş vermişdir. “28 May” stansiyasından “Gənclik” stansiyası istiqamətində hərəkət edən qatar, platformaya 500 metr qalmış, ikinci vaqonda şiddətli partlayışla silkələnmişdir. Partlayışın ardınca qatarda yanğın başlamış, vəziyyəti daha da ağırlaşdırmışdır. Bu amansız terror aktı nəticəsində 13 nəfər həyatını itirmiş, 58 nəfər isə müxtəlif dərəcəli xəsarətlər almışdır. Metropoliten tarixində bu, ən qanlı səhifələrdən biri kimi yadda qalıb.
Təşkilatçı və Ona Verilən Göstəriş
Partlayışın təşkili ilə əlaqədar Moskvada yaşayan Azərbaycan vətəndaşı Azər Aslanov həbs edilmişdir. O, 1997-ci il noyabrın 29-da Azərbaycana ekstradisiya edilmişdir. Azər Aslanov ifadəsində Bakı metropolitenində terror aktını törətmək göstərişini erməni əsirliyində olarkən, erməni yazıçı Zori Balayandan aldığını bildirmişdir. Bu ifadə hadisənin arxasında dayanan qaranlıq niyyətləri ortaya qoymuşdur. Məhkəmənin hökmü ilə Azər Aslanov ömürlük azadlıqdan məhrum edilmişdir.
Öncəki Terror Aktı və Ümumi Kontekst
Qeyd edək ki, Bakı metrosunda baş verən ilk terror hadisəsi bu faciədən bir neçə ay əvvəl – 1994-cü il martın 19-da “20 Yanvar” stansiyasında qeydə alınmışdı. Hər iki terror hadisəsi, xüsusilə də 3 iyul Bakı metrosu terror aktı, Azərbaycan xalqına qarşı törədilmiş amansız terror siyasətinin bariz nümunələridir. Bu hadisələr ölkəmizin müstəqilliyinin ilk illərində üzləşdiyi çətinlikləri və mübarizələri bir daha xatırladır.
Bu xəbəri oxuyanda ürəyim ağrıdı. 31 il əvvəlki bu terror aktı bir daha göstərir ki, düşmənlərimiz hər zaman dinc əhalini hədəfə almağa hazırdırlar. Zori Balayan kimi cinayətkarların əməlləri heç vaxt unudulmamalıdır. Şəhidlərimizin xatirəsi qəlbimizdə əbədi yaşayacaq!
Bu hadisənin törədilməsində sifarişçinin kimliyi məsələsi çox həssasdır və tarixi həqiqətlərin tam araşdırılması vacibdir. Terror aktlarının qurbanlarını anmaqla yanaşı, gələcəkdə bu cür faciələrin təkrarlanmaması üçün səylərimizi birləşdirməliyik.
Bakı metrosunda törədilmiş terror aktı zamanı həlak olan günahsız insanların xatirəsi hər birimiz üçün əzizdir. Bu faciənin sifarişçilərinin kimliyi məsələsi tarixi araşdırmalarla dəqiqləşdirilməlidir, lakin bu məsələdə bütün tərəflərin mövqelərini nəzərə almaq və qərəzsiz yanaşmaq çox vacibdir. Gələcəkdə bu cür faciələrin təkrarlanmaması üçün isə cəmiyyətimizdə sülh və əmin-amanlığın qorunmasına xidmət edən tədbirlərə üstünlük verməliyik.
Bakı metrosunda baş vermiş terror aktı qurbanlarının xatirəsini yad edir və bu hadisənin qaranlıq səhifələrinin açılması üçün obyektiv araşdırmaların aparılmasının vacibliyini vurğulayıram. Terrorun heç bir zaman heç bir halda bəraət qazandırıla bilməz, günahsız insanların həyatına son qoyulması isə qəbuledilməzdir. Gələcəkdə belə faciələrin təkrarlanmaması üçün bütün cəmiyyətin birgə səyləri ilə sülh və əmin-amanlığı qorumalıyıq.
31 il keçdi, amma bu qanlı hadisənin ağrısı hələ də ürəyimizdədir. Zori Balayan kimi qaniçənlərin sifarişi ilə günahsız insanların qətlə yetirilməsi bağışlanılmazdır! Bu terror aktını törədənlər və sifarişçiləri ədalət qarşısında cavab verməlidirlər. Dünya birliyi bu cür vəhşiliklərə göz yummaqdansa, terroru dəstəkləyən qüvvələrə qarşı birgə mübarizə aparmalıdır. Unutmayacağıq, bağışlamayacağıq!
Bu faciənin acısını bölüşürəm və günahsız insanların həlak olması qəbuledilməzdir. Amma unutmamalıyıq ki, hər bir hadisənin dəqiq və ədalətli araşdırılması vacibdir. İnsanların təqsirsiz olduğunu sübut etmək hüququnu da nəzərə almalıyıq. Ədalət yalnız hərtərəfli araşdırma və sübutlarla təmin oluna bilər.
Bu terror aktını törədənlər və sifarişçiləri Zori Balayan kimi qaniçənlər heç vaxt bağışlanmamalıdır! Onların əməlləri nəticəsində günahsız insanlar həyatını itirdi, ailələr dağıldı. Bu cür vəhşilikləri törədənlər layiqli cəzalarını almalıdırlar ki, bir daha belə faciələr yaşanmasın. Xalqımız bu hadisəni heç vaxt unutmayacaq və terrora qarşı mübarizəmizi davam etdirəcəkdir!
Bu faciənin sifarişçilərinin cəzasız qalmaması çox önəmlidir. Lakin terrorun köklərini araşdırarkən yalnız sifarişçiləri deyil, bu cür əməllərə zəmin yaradan ideologiyaları və siyasi mühiti də diqqətdə saxlamaq lazımdır. Gələcəkdə bu kimi hadisələrin təkrarlanmaması üçün cəmiyyətdə dözümsüzlüyə və nifrətə qarşı mübarizə aparmaq, dialoq və anlaşma mühitini gücləndirmək vacibdir.
Bakı metrosunda törədilən terror aktı Azərbaycan xalqının tarixində silinməz iz buraxıb. Bu faciənin sifarişçilərinin cəzalandırılması ədalətin təmin olunması üçün vacibdir. Eyni zamanda, bu hadisənin köklərini araşdıraraq, gələcəkdə bu kimi faciələrin təkrarlanmaması üçün cəmiyyətdə dözümsüzlüyə qarşı mübarizə aparmalı, dialoq və anlaşma mühitini gücləndirməliyik. Unutmamalıyıq ki, terrorun hədəfi yalnız fiziki məhv deyil, həm də cəmiyyətin birliyini və əmin-amanlığını sarsıtmaqdır.
Bakı metrosunda törədilən terror aktı, həqiqətən də, Azərbaycan xalqının tarixində dərin bir yara olaraq qalır. Bu faciənin sifarişçilərinin ədalətə cəlb olunması çox önəmlidir, lakin terrorun köklərini araşdırarkən yalnız sifarişçilərə deyil, bu cür vəhşilikləri doğuran ideologiyalara və radikal düşüncələrə də diqqət yetirməliyik. Cəmiyyətimizdə dözümsüzlüyə qarşı mübarizə aparmaqla, gələcəkdə bu kimi faciələrin təkrarlanmasının qarşısını ala bilərik.
Bu xəbər bir daha göstərir ki, erməni faşizmi heç bir zaman insanlığa sığmayan əməllərdən çəkinməyib. Zori Balayan kimi qaniçənlərin əli günahsız insanların qanına batıb. Bakı metrosunda törədilən bu terror aktı, onların vəhşi, terrorçu mahiyyətinin bariz nümunəsidir. Bu cür cinayətlər heç vaxt unudulmamalı, günahkarlar isə layiqli cəzalarını almalıdırlar. Erməni terroruna dəstək verənlər də bu cinayətlərə şərikdirlər və onlar da cavab verməlidirlər.
Bakı metrosunda törədilmiş terror aktı dəhşətli bir faciədir və günahsız insanların həyatına son qoyulması qəbuledilməzdir. Bu hadisənin qurbanlarını anmaq və terrorizmin bütün formalarını qınamaq vacibdir. Eyni zamanda, bütün tərəfləri ittihamlarla deyil, ədalətli araşdırma və sübutlarla hərəkət etməyə çağırmaq lazımdır. Gələcəkdə bu cür faciələrin təkrarlanmaması üçün bütün səyləri göstərməliyik.
Terror aktı bəşəriyyətə qarşı yönəlmiş ən ağır cinayətlərdən biridir. Bu kimi hadisələrin qurbanlarını anmaq və terrorizmin hər bir təzahürünü qətiyyətlə pisləmək hər birimizin vətəndaşlıq borcudur. Eyni zamanda, bu faciələrdən nəticə çıxararaq cəmiyyətimizi daha da gücləndirməli, birliyimizi qorumalı və gələcək nəsillərə təhlükəsiz bir dünya miras qoymalıyıq.
Bu dəhşətli hadisənin 31-ci ildönümündə günahsız qurbanları böyük ehtiramla yad edirəm. Terrorun heç bir bəraəti yoxdur və bu cür vəhşiliklərin bir daha təkrarlanmaması üçün daim ayıq-sayıq olmalıyıq. Gələcək nəsillərə təhlükəsiz və firavan bir ölkə miras qoymaq üçün birliyimizi qorumalıyıq.
Bu xəbər bir daha göstərir ki, düşmənlərimiz hər zaman xalqımıza qarşı çirkin əməllər törətməyə hazırdırlar. Bu cür hadisələri unutmamalıyıq və gələcək nəsillərə çatdırmalıyıq ki, düşmən kimdir, dost kimdir bilməliyik. Allah o gün həlak olanlara rəhmət eləsin!
Tariximizin qaranlıq səhifələrini xatırlamaq və qurbanlarımızı yad etmək vacibdir. Ancaq bu hadisələri yalnız nifrət və düşmənçilik toxumu səpmək üçün deyil, həm də gələcəkdə bu cür faciələrin təkrarlanmaması üçün dərs çıxarmaq üçün xatırlamalıyıq. Düşmənlərimizi tanımalıyıq, lakin dialoq və əməkdaşlıq yollarını da axtarmalıyıq ki, gələcək nəsillər sülh və əmin-amanlıq içində yaşasınlar.
Bu xəbəri oxuduqca ürəyim qan ağlayır. Zori Balayan kimi bir cəlladın əli ilə törədilən bu terror aktı, günahsız insanların həyatına son qoyub. Onun kimi qaniçənlər tarixin zibilliyində qalacaq, amma biz şəhidlərimizi heç vaxt unutmayacağıq. Bu cür vəhşilikləri törədənlərə lənət olsun! Onların əməlləri heç vaxt yaddan çıxmayacaq və cavabsız qalmayacaq.
Sizin acınızı başa düşürəm. Bu faciə Azərbaycan xalqının qəlbində sağalmaz bir yaradır. Amma unutmayaq ki, Zori Balayan kimi şəxslərin əməlləri bütün bir xalqın adına yazıla bilməz. Gələcəyə baxaraq, nifrəti deyil, ədaləti və sülhü təbliğ etməliyik.
Təəssüf ki, Zori Balayan kimi şəxslərin əməlləri bütöv bir xalqın adına yazılmasa da, bu cür cinayətlərə görə heç kim məsuliyyət daşımır. Ədalət yerini tapmayınca, nifrətin tamamilə aradan qalxması çətindir. Gələcəyə sülhlə baxmaq üçün, öncə keçmişdə baş verənlərə görə ədalətli bir qiymət verilməlidir.
Bu terror aktı insanlığa qarşı törədilmiş ən iyrənc cinayətlərdən biridir! Zori Balayan kimi qaniçənlərin sifarişi ilə günahsız insanların qətlə yetirilməsi bağışlanılmazdır. Onların məqsədi Azərbaycan xalqını qorxutmaq, birliyimizi sarsıtmaq idi, lakin buna nail ola bilmədilər. Bu cür vəhşilikləri törədənlər və onlara əmr verənlər tarixin lənətinə düçar olublar və ədalət qarşısında cavab verməlidirlər. Allah rəhmət eləsin!
Bakı metrosunda törədilən terror aktı, həqiqətən də, dəhşətli bir faciədir və günahsız insanların həyatına son qoyulması qəbuledilməzdir. Lakin bu hadisəyə dair ittihamların doğruluğunu dəqiqləşdirmək üçün əlavə araşdırmalar aparılmalı və bütün tərəflərin fikirləri nəzərə alınmalıdır. Ədalət mühakiməsi qərəzsiz və sübutlara əsaslanmalıdır.
Bu terror aktını törədənlər və sifarişçiləri, o cümlədən Zori Balayan kimi faşist ideoloqlar insanlığa qarşı cinayət törətmişlər. Onların əməlləri heç vaxt unudulmamalıdır və gələcək nəsillərə də ötürülməlidir ki, belə dəhşətlər bir daha təkrarlanmasın. Bu cür qanlı hadisələri törədənlər və onlara dəstək verənlər ən sərt şəkildə cəzalandırılmalıdırlar. Bakı metrosunda günahsız insanların qətlinə səbəb olanlar lənətə layiqdirlər!
Bu dəhşətli terror aktını törədənlər və sifarişçiləri heç vaxt unudulmamalıdır. Zori Balayan kimi qaniçənlərin əməlləri unudulmamalı, gələcək nəsillərə ötürülməlidir ki, bir daha belə faciələr yaşanmasın. Şəhidlərimizin xatirəsi qəlbimizdə əbədi yaşayacaq!
Terror aktları bəşəriyyətə qarşı yönəlmiş ən qəddar cinayətlərdəndir. Hər bir terror aktı, xüsusilə də Bakı metrosunda törədilən faciə kimi dinc insanları hədəf alanlar qətiyyətlə pislənməlidir. Lakin bu cür hadisələrin günahkarlarını müəyyənləşdirərkən dəqiq və sübuta əsaslanan məlumatlara istinad etmək, hər hansı bir şəxsi ittiham etməzdən əvvəl bütün faktları diqqətlə araşdırmaq vacibdir. Bu, gələcəkdə oxşar hadisələrin qarşısını almaq üçün ən doğru yoldur.
Bu terror aktı Azərbaycan xalqına qarşı törədilmiş ən dəhşətli cinayətlərdən biridir. Zori Balayan kimi qaniçən birinin bu terror aktının sifarişçisi olması onun insanlığa zidd əməllərinin növbəti sübutudur. Bu cür vəhşiliklər heç vaxt unudulmamalı və günahkarlar ədalət qarşısında cavab verməlidir. Azərbaycan xalqı bu faciəni unutmayacaq və terrorun qurbanlarının xatirəsini hər zaman yad edəcəkdir.
Bu dəhşətli hadisənin Azərbaycan xalqının tarixində buraxdığı ağır izləri tamamilə başa düşmək mümkündür. Ötən ilin iyulunda dərc olunan məqalənin, hadisədən bu qədər zaman keçdikdən sonra Zori Balayanın sifarişçi kimi qeyd edilməsi, şübhəsiz ki, bir çox suallar doğurur. Mən tez-tez düşünürəm ki, bu cür ciddi ittihamlar on illər sonra yenidən gündəmə gələndə, bu nəticəni təsdiqləyən, geniş ictimaiyyətə açıqlanmış hansı konkret sübutlar və ya istintaq materialları olub? Bu, hadisənin bütün tərəflərini daha aydın görmək üçün maraqlı olardı.
Bakı metrosunda törədilən bu terror aktı illər keçsə də, yaddaşımızdan silinmir. Zori Balayan kimi qaniçənlərin sifarişi ilə günahsız insanların qətlə yetirilməsi faşizmin ən iyrənc təzahürüdür. Bu cür vəhşilikləri törədənlər və onlara dəstək verənlər heç vaxt ədalət qarşısında cavab verməkdən yayınmamalıdırlar. Dünya birliyi bu kimi terror aktlarına göz yummamalı, günahkarlar layiqli cəzalarını almalıdırlar.
Bu xəbər bir daha göstərir ki, Zori Balayan kimi qaniçənlər hələ də cəzasız qalıb. Amma Azərbaycan xalqı bu cür terror aktlarını heç vaxt unutmayacaq! İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə qüdrətli dövlətimiz bu cür hadisələrin bir daha təkrarlanmaması üçün hər cür tədbir görür və günahkarları tapıb cəzalandırır. Şəhidlərimizin qanı yerdə qalmayacaq!
Bu qanlı hadisənin sifarişçisinin Zori Balayan olması faktı bir daha erməni terrorizminin əsl üzünü ortaya qoyur. 31 il əvvəl baş verən bu dəhşətli terror aktı nəticəsində günahsız insanlar həyatını itirdi. Bu faciəni törədənlər və sifarişçiləri ədalət qarşısında cavab verməli, dünya ictimaiyyəti isə bu cür vəhşiliklərə göz yummamalıdır. Erməni millətçilərinin törətdiyi bu kimi cinayətlər heç vaxt unudulmayacaq və Azərbaycan xalqının qəlbində əbədi bir yara olaraq qalacaqdır.
Bu məqalənin Bakı metrosunda baş vermiş o faciəvi hadisəyə yenidən diqqət yetirməsi təqdirəlayiqdir. Həmin hadisənin qurbanlarını xatırlamaq və onun xalqımız üzərində buraxdığı dərindən izi qeyd etmək çox vacibdir. Yazıda Zori Balayanın sifarişçi kimi qətiyyətlə göstərilməsi ilə razı olsam da, düşünürəm ki, bu cür mürəkkəb və böyük miqyaslı tragediyaların arxasında, xüsusilə də metro kimi ictimai nəqliyyat vasitələrində baş verən terror aktlarının, adətən tək bir fərdin iradəsindən daha geniş bir səbəblər və iştirakçılar şəbəkəsi durur. Bəzən bu cür qəti ifadələr tarixdəki ağrılı hadisələrin mürəkkəb mahiyyətini sadələşdirmək riski daşıya bilər.
1994-cü ildə Bakı metrosunda baş vermiş terror aktının 31-ci ildönümünə həsr olunmuş bu analitik məqalə, hadisənin tarixi kontekstini yenidən gözdən keçirmək üçün olduqca əhəmiyyətli idi. Metro kimi bir şəhərin həyat damarını hədəf alan belə bir faciənin yaratdığı dərin izlər uzun müddət cəmiyyətin yaddaşında qalır. Zori Balayanın sifarişçi kimi göstərilməsi iddiası, bu cür qanlı hadisələrin arxasındakı motivasiyaları və şəxsləri illər sonra belə araşdırmanın nə qədər vacib olduğunu bir daha vurğulayır. Məqalədə qeyd olunduğu kimi, terrorun xalqın birliyini sarsıtmaması isə faciələrə baxmayaraq göstərilən milli dayanıqlılığın əlamətidir. Bu cür hadisələrin dərslərini unutmamalıyıq.
Ötən iyul ayında bu yazının 1994-cü il metrosu terrorunun 31-ci ildönümünü qeyd etməsi şübhəsiz ki, vacib idi. Belə faciələri xatırlamaq həm milli yaddaş, həm də gələcək üçün dərs baxımından əvəzsizdir. Lakin Zori Balayan kimi konkret bir şəxsi terrorun sifarişçisi olaraq birbaşa göstərən belə qəti iddialar ortaya qoyulduqda, oxucuda həmişə bu mühüm ittihamın əsasını təşkil edən sübutlar və istintaq detalları haqqında daha çox məlumat əldə etmək istəyi yaranır. Bu cür əlavə kontekstin təqdim edilməsi yalnız iddiaları gücləndirməklə yanaşı, oxucular üçün daha dolğun tarixi mənzərə təqdim edərdi.
Bu faciəli hadisəni yad etmək həqiqətən də kədərlidir. Məqalədə Zori Balayanın sifarişçi kimi qəti şəkildə qeyd olunması diqqəti cəlb edir. Maraqlıdır, bu iddianı dəstəkləyən hansı yeni rəsmi tapıntılar və ya açıqlanmış sübutlar var ki, 31 il sonra bu qənaətə gəlinib? Belə bir mühüm iddianın tam mənzərəsini başa düşmək, hesab edirəm ki, tarixi aydınlıq üçün çox önəmlidir.
Məqaləni oxuduqdan sonra insanda bəzi suallar yaranır. Zori Balayanın sifarişçi olduğu iddiası çox ciddi bir məlumatdır. Bu cür mühüm bir nəticəyə hansı əsaslarla gəlinmişdi? O dövrdəki istintaq prosesləri bu iddiaları nə dərəcədə təsdiqləyə bilmişdi? Metrodakı bu faciəli hadisənin tam motivləri və əlaqələri barədə daha dərin təfərrüatlar da işıqlandırılmalı idi bəlkə?
Məqaləyə görə təşəkkür edirəm. Bakı metrosunda baş verən o faciəli hadisənin yaddaşlarda yaşaması, onun unudulmaması həqiqətən də çox vacibdir.
Ancaq, 31 il əvvəlki hadisənin sifarişçisi olaraq birbaşa Zori Balayanın göstərilməsi məndə bəzi suallar yaratdı. Bu cür mürəkkəb terror aktlarının arxasında çox vaxt daha geniş kontekst və bir neçə qatlı planlaşdırma olur. Mənə elə gəlir ki, bu məsələdə son nöqtəni qoymaq üçün hələ də daha ətraflı, təkzibolunmaz və açıq sübutlara ehtiyac var idi. Tarixə dair bu cür ciddi iddialar həmişə ən möhkəm dəlillərlə dəstəklənməlidir.
Bu məqaləni oxumaq həqiqətən çox dəyərli idi. Bakı metrosunda baş vermiş o faciəvi hadisəni və onun ildönümünü xatırlatmaqla, tariximizin bu mühüm səhifəsinin unudulmamasının nə qədər önəmli olduğunu bir daha vurğulayırsınız. Xalqımızın o çətin dövrdə göstərdiyi birlik və dözümlülük ruhu isə hər zaman təqdirəlayiqdir. Belə yazıların işıqlandırılmasına görə təşəkkür edirəm.
Bu dəyərli məqaləni oxuduqca, 1994-cü il iyulun 3-də Bakı Metrosu’nda baş vermiş faciəni bir daha xatırlamaq çox təsirlidir. Keçən il, bu hadisənin 31-ci ildönümündə belə vacib bir mövzunu işıqlandırmanız çox təqdirəlayiqdir. Xalqımızın bu cür sarsılmaz birliyini və tarixi yaddaşını qorumaq baxımından, həmçinin bu faciənin sifarişçisi haqqında həqiqətləri xatırladan belə yazılar həqiqətən dəyərlidir. Dəyərli töhfənizə görə təşəkkür edirəm.
Bu məqalə 1994-cü il iyulun 3-də Bakı metrosunda törədilmiş terror aktının 31 illik yubileyi fonunda hadisənin tarixi əhəmiyyətini və cəmiyyətdə buraxdığı dərin izləri bir daha təhlil edir. Belə faciələrin qurbanlarının anılması ilə yanaşı, onların sifarişçilərinin adlarının çəkilməsi, bu cinayətlərin motivləri və o dövrün geosiyasi konteksti barədə daha geniş düşünməyə vadar edir. Məqalədə vurğulandığı kimi, hadisənin xalqın birliyini sarsıtmaması, faciələrin milli şüurun formalaşmasındakı rolunu və cəmiyyətin dayanıqlılığını göstərən vacib bir detal idi.